Балаларға арналған діни әңгімелер, ғибратнама

Алла зарарға ұшырағандар мен мұқтаж кісілердің дұғасын қабыл етеді.
Бұл әңгімені Мәлик ибн Динар деген кісі айтқан. Ол қажылық сапарға шығып жолда келе жатқанда тұмсығында бір жапырақ наны бар құсты байқайды. Ол бұған қарап қалып: “Мына құстың бұл бір жапырақ нанды не істейтінін байқайыншы,” - деген ойға келеді,
Ол былай әңгімелейді: “Сонымен, әлгі құстың соңынан жүріп отырдым. Ол қол-аяғы байланған бір қария кісінің жанына ұшып келіп, тұмсығындағы әлгі нанды оның аузына салып, қайта ұшып кетті де, аздан кейін тұмсығына су толтырып келіп, әлгі қария кісінің аузына құйды. Мен қарияға жақындадым да: “Ия, қария, мұндай халге қалай тап болдыңыз?” - деп сұрадым. Ол: “Мен ұрылардың қолына түстім. Олар менің барлық нәрселерімді алды да, өзімді байлап тастап кетті. Бес күн бойы өзімді қысқан аштыққа сабыр еттім.

Ертеде Бәшәр Ибн әл Харис есімді кісі өмір сүріпті. Ел оны “Жалаңаяқ Бәшәр” деп атайды екен. Ол Алла Тағаланы танып, тура жолға түсіп, Ислам дініне кірместен бұрын бір күні жол үстінде келе жатып жерде жатқан бір жапырақты көреді. Оны қолына алғанда оған жабысқан қағаздан “Бисмилләнир-рахмәнир-рахим" деген жазуды кореді. Ол қағазды сүртіп қалтасына салдыда, әтірсататын дүкенге қарай жөнеледі. Одан өзіндегі аз ғана тиын-тебенге әтір сатып алды да, үйіне келіп, жаңағы Алла Тағаланың есімі жазулы қағазға әтір себеді.

Бір қария мешітке намаз оқу үшін келе жатады. Әбден қартайған, әлі жоқ. Жолда екі рет құлап қалады. Сонда да қайтпай, қайткенде де намазға үлгеріп, Алланың разылығын алу үшін жүріп келеді. Бір кезде, қайдан сап ете қалғаны белгісіз бір бала кеп, қолтығынан демеп:
— Мен сізге көмектесейін. Жүріңіз, — деп жетектей жөнеледі.
Қарияның жүрісі өніп, жағдайы түзеліп, жаны кіріп қалады.
— Рахмет, балам! Өркенің өссін! Алла сауаптан жазсын саған. Кімнің баласысын, шырағым?! – деп мейірлене әңгімеге тартады.
— Мен шайтанмын, — дейді бала.
Қария шошып кетеді. Сосын таң қалып:

Ертеде Алдияр деген бір байдың Қасым, Алмас, Мығым есімді үш ұлы болыпты. Үшеуі де өнерпаз екен. Қасым садақ тарту жағынан мықты болса, Алмас қылыштасудан алдына жан салмапты. Ал Мығым атақты палуан болып, елге танылыпты. Сөйтіп, күндердің күнінде ол үшеуі ер жетіп, Айсұлу атты айдай сұлу аруға ғашық болыпты. Ол ару Алдияр байдың жан досының қызы болса керек.
Бір күні Алдияр қатты ауырып, ұлдарын шақырып алып, барлығына жинаған мал-мүлкін бөліп беретінін және дүниедегі адам таңқаларлық ең әдемі затты кім тауып әкелсе, сол ұлына досының сұлу қызын айттырып, үйлендіретінін айтады. Мұны естіген ұлдар үш жаққа бөлініп, дүниедегі ең әдемі затты іздеуге кіріседі.

Бір падишах уәзіріне ашуланып, оны зынданға отырғызып, тек қана қара нан су берілуін әмір етеді. Күндер ұзап бара жатқанға қарамастан уәзірдің шағымданбай мойынсұнып отырғанын байқаған падишах, зынданға барып уәзірді алдына алып келуді бұйырады. Жегені тек қара нан, ішкені қара су болса да, уәзірдің наразылық көрсетпей қалайша сабыр сақтай алғанын білгісі келеді:
- «Мәртебелім, менің бес дәрім бар, соларды ішіп жүрмін». Падишах «қара наннан басқа ешнәрсе берілмесін» деген әмірін көмекшілері орындамағанына қатты ашуланады. Уәзірге:
- «Қайда ол дәрілер? Көрсет маған!». Сонда Уәзір: