Балаларға арналған діни әңгімелер, ғибратнама

Мүминдер әміршісі халифа Омар ибн Абдулазиз мұсылмандарды басқарып тұрған кезінде қазына үйінің қоймашысы етіп жас жігітті тағайындайды. Мұсылмандар мейрамы айт келеді. Халифаның қыздары айт күндері киіп шығар жаңа киімдері жоқ екенін, көйлектерінің тозығы жетіп ескіргенін өз құрбыларының айт мейрамына жаңа әдемі киініп шығып жатқандарын айтады.
Қыздарына жаны ашып, көңілі жібіген әке қазына үйінің қоймашысына келіп: “Келер айдың еңбек ақысын бер,” - деп сұрайды.

Омар ибн Хаттабтың халифалық еткен кезінде Мәдинадағы мұсылмандардың жағдайымен етене танысып, тұрмыс-тіршілігін өз көзімен көру үшін түрі мен киімін өзгертіп, қасына қызметші жігітін ертіп, іңір қараңғысы түскен соң қаланы аралайтын әдеті болатын, Сол әдетімен бір күні қала ішінде жүріп шаршаған соң бір үйдің қабырғасына арқасын сүйеп демалып тұрған кезде үй ішінде бір әйелдің өз қызына бүйырып: “Әй, қызым, тұр. Мына сутке су қосып араластыр,” - деген сөзін құлағы шалады. Оған қызы: “Ей, анам, халифа Омар ибп Хаттабтың адамы келіп, сутке су қосып айла жасамауды ескерткен жоқ па?” - деп қарсылық білдірді.

Мұсылмандарды Һишам ибн Абдулмалик халифа басқарған тұста шөл далада қоныстанған мұсылман араб отбасылары құрғақшылықтан қатты зардап шегеді. Жылма-жыл жалғасқан құрғақшылықтан қиыншылық көрген ел халифаға өз жағдайларын айтып жеткізу үшін бір топ адам жібереді. Олардың ішінде он төрт жасар бала бар еді. Халифа оны кішісініп сарай қақпашысынан: “Мәжіліске мына жас бала қалайша кірді?” - деп сұрағанда Дәурас ибн Хабиб есімді бұл бала: “Ей, мүминдердің әміршісі, менің сарайыңызға кіруімнен сәніңіз бұзылып, бір нәрсеңіз кемімейді.

Ертеде ел ішінде сараңдығымен әйгілі болған бір кісі өмір сүріпті. Бір күні оған жақын достары қонаққа келеді. Ол олардың бұл келгенін ауырсынады, қонақасы бергісі келмейді.Өзінің де тамақ ішетін уақыты болып, мазасы кетеді. Ақыры шыдамай қызметші жігітке ас әкелуін бұйырды. Қызметші жігіт үстіне тауық еті салынған бір тостаған ғана ас әкеліп қояды. Сараң үй иесі пісірілген тауықтың басы жоқ екендігін көреді де қызметшісін шақырып, одан тауықтың басын сұрайды. Қызметші: “Пісірерден бұрын кесіп алып, сыртқа тастадым," - дейді.

Абдулла ибн Мүбәрак былай әңгімелейді: “Меккеде болған уақытымда құрғақшылық көп уақытқа созылды. Халықтың үлкен-кішісі қалмай жаппай истисқа (Алла Тағаладан жаңбыр сұрап, намаз оқу) намазын оқуға шықты өйткені бұл жағдай жалғаса берсе меккеліктердің егіні мен малына үлкен зардабы тиері анық еді.
Мен Шәйба әулетінің есігі алдында тұрған болатынмын. Сол уақытта бір қара құл шыға келді. Иығына асқан екі қапшығы бар. Оларды жерге қойып, өзі кісі көзінен таса жерге жайғасты. Мен оған жақындадым, бірақ ол мені байқамады.